Montesquieu Institute: from science to society

Parlement wil speculatie met credit default swaps en short selling aan banden leggen

Het Europees Parlement heeft dinsdag wetgeving aangenomen die short selling en speculaties met Credit Default Swaps (CDS) moet inperken. De nieuwe regels moeten meer transparantie opleveren en de handel in CDS indammen zodat het bijkans onmogelijk wordt om nog te speculeren op economische problemen in landen.

De aangenomen wetgeving vormt een wezenlijk bestanddeel van het pakket aan maatregelen dat door de Europese Commissie is voorgesteld in antwoord op de financiële crisis. Zowel short selling als handel in CDS hebben geleid tot volatiliteit op de financiële markten, waarbij vooral de handel in CDS er medeverantwoordelijk voor zou zijn dat Griekenland steeds dichter richting afgrond ging.

Inperken speculatie op nationale economische problemen zege voor het EP

Het EP heeft het onder meer voor elkaar gekregen dat er - een enkele uitzondering daargelaten - een verbod komt op het kopen van CDS als de koper niet al onderliggende obligaties bezit. Straks is het alleen nog maar mogelijk om bijvoorbeeld Italiaanse CDS te kopen als de koper al Italiaanse staatsobligaties bezit of een belang heeft in een sector die sterk afhankelijk is van deze obligaties. Te denken valt hierbij aan een Italiaanse bank omdat bij een failliet van Italië de banken zwaar klappen zullen krijgen.

De Parlementariër die de wetgeving door het Parlement heeft geloodst, Pascal CANFIN (GREENS/EFA, FR) zei: "Deze wetgeving laat zien dat de Europese Unie speculatie kan aanpakken als de politieke wil er is. Deze regel voorkomt dat er nog langer CDS gekocht kunnen worden, puur en alleen om te speculeren op financiële problemen in een land."

Short selling aan banden

Een meerderheid van de EP-leden wilde eigenlijk dat naked short selling, de gevaarlijkste vorm van short selling, alleen nog mogelijk zou zijn als de handelaar een "garantie" zou hebben om de onderliggende waardepapieren binnen een dag in bezit te krijgen. Dit is in de eindversie afgezwakt tot een "aannemelijke verwachting". De nieuwe toezichthouder ESMA gaat vaststellen wat wel of geen "aannemelijke verwachting" is.

Meer rapportages

Een andere verbetering ten opzichte van de versie van de Commissie is het opschroeven van de rapportageverplichtingen. Het gebrek aan informatie was vóór de crisis één van de grootste problemen voor toezichthouders. De extra informatie die straks beschikbaar komt voor nationale en Europese toezichthouders, stelt hen beter in staat hun rol als waakhond te vervullen omdat ze eerder op de hoogte zijn van potentiële risico's. Zo worden ze bijvoorbeeld geïnformeerd als er sprake is van een grote 'short positie' van meer dan 0,5% van het geplaatste kapitaal.

ESMA aan het roer

De Europese beurswaakhond (ESMA) heeft dankzij het Parlement meer mogelijkheidheden gekregen om een sterke, centrale toezichtrol te vervullen. ESMA kan short selling verbieden en als arbiter optreden als een nationale toezichthouder maatregelen wil nemen om uitzonderlijke situaties aan te pakken. Ze kunnen bovendien eisen dat zulke maatregelen genomen worden in uitzonderlijke situaties.

"De nieuwe bevoegdheden van ESMA zorgen voor meer Europese coördinatie in tijden van crisis", concludeerde Canfin. Daaraan toevoegend: "Het was helemaal mooi geweest als ESMA dezelfde bevoegdheden zou hebben met het oog op soevereine schulden, maar daar zijn de lidstaten helaas tegen."

Volgende stappen

De nieuwe wetgeving moet in de komende weken worden goedgekeurd in de Raad en zal in november 2012 in werking treden.