Montesquieu Institute: from science to society

Ir. A.A. (Anton) Mussert

foto Ir. A.A. (Anton) Mussert
vergrootglas
bron: Persoonlijkheden
Source: Parlement.com.

Parmantige leider van de Nationaal-Socialistische Beweging, met een kleinburgerlijk imago. Kreeg bekendheid als organisator van een actie tegen het Verdrag met België en richtte in 1931 de NSB op. Verborg een zekere mate van onzekerheid door een branieachtig optreden. Voerde een nogal onvaste koers, waarbij hij steeds meer concessies deed aan 'Duitse' denkbeelden en de NSB voluit antisemitisch werd. Zag zichzelf als leider van het met Vlaanderen vergrote Groot-Nederland. De Duitsers namen hem echter niet zo serieus. Werd vanwege zijn rol tijdens de bezetting in 1946 ter dood veroordeeld en geëxecuteerd.

in de periode 1932-1945: kandidaat Tweede Kamer, politiek leider

1.

First names

Anton Adriaan (Anton)

2.

Personal data

Place and date of birth
Werkendam (N.Br.), 11 May 1894

Place and date of death
's-Gravenhage, 7 May 1946 (voltrekking doodvonnis op de Waalsdorpervlakte)

3.

Party/Movement

Party/Parties
  • Liberale Staatspartij "de Vrijheidsbond"
  • NSB (Nationaal-Socialistische Beweging), from 14 December 1931

4.

Main functions and occupations

  • Algemeen Leider van de NSB, from 14 December 1931 until 5 May 1945
  • "Leider van het Nederlandse Volk", from 13 December 1942 until 5 May 1945 (als zodanig uitgeroepen door Seyss-Inquart)

Internment
gevangenschap te Scheveningen, from 7 May 1945 until 7 May 1946

U ziet een selectie van de loopbaan. In de uitgebreide versie is de gehele loopbaan in te zien.

5.

Party political functions

In de uitgebreide versie is een overzicht van partijpolitieke functies opgenomen.

6.

Other positions

  • secretaris Nationaal Comité van Actie tegen het ontwerp-verdrag met België, from 1925 until February 1927
  • lid Comité Verkeerstentoonstelling in de Jaarbeurs te Utrecht, June 1929

7.

Education

In de uitgebreide versie is een overzicht van de opleiding(en) opgenomen.

8.

Miscellaneous

algemeen (3/10)
  • Werd door de Duitse bezetter en Hitler in december 1942 als leider van het Nederlandse Volk erkend. Dit werd bekendgemaakt tijdens de viering van het elfjarig bestaan van de NSB.
  • Stelde in januari 1943 een Staatssecretarie in, met zgn. gemachtigden die de Duitse bezetters moesten adviseren.
  • Werd na een proces op 27 en 28 november 1945 op 12 december 1945 door het Bijzonder Gerechtshof te 's-Gravenhage ter dood veroordeeld op grond van een poging Nederland onder vreemde heerschappij te brengen, een aanslag op de grondwettige regeringsvorm en hulpverlening aan de vijand. Dit vonnis werd op 20 maart 1946 door de Bijzondere Raad van Cassatie bevestigd.

Private life
  • Was gehuwd met een tante (een zuster van zijn moeder), die achttien jaar ouder was dan hij. Voor dit huwelijk tussen bloedverwanten was door de regering dispensatie verleend.
  • Zijn vader was hoofd van een lagere school

Non-acceptance of political functions
  • lid Tweede Kamer, June 1937 (bedankt)

U ziet een selectie van wetenswaardigheden. In de uitgebreide versie is een overzicht van wetenswaardigheden opgenomen.

9.

Family

In de uitgebreide versie zijn, indien bekend, de familierelaties opgenomen.

10.

Extended version

In het digitale biografisch archief van PDC, partner van het Montesquieu Instituut, is een uitgebreide versie van deze pagina aanwezig met bijvoorbeeld partijpolitieke functies, maatschappelijke nevenfuncties, opleiding en wetenswaardigheden. Laat het ons weten als u daar belangstelling voor heeft.