Montesquieu Institute: from science to society

Terugblik op de Montesquieu Zomerconferentie 2012

De kloof tussen beeld en werkelijkheid is moeilijk te overbruggen. Al lijkt de kloof soms groter dan hij is, de beeldvorming beïnvloedt niet alleen de werkelijkheid, maar zo ook de vertrouwensband tussen het bestuur en haar burgers. Hoe om te gaan met de gevolgen, de uitvergrote tegenstellingen en de mythes die leven? Het Montesquieu Instituut organiseerde – voor de derde keer op rij – de Zomerconferentie aan de hand van het thema De andere kloof, de kloof tussen beeld en werkelijkheid’ in het kader van Bouwen aan Vertrouwen, en zocht de antwoorden op deze vragen.

Paul Schnabel, directeur van het Sociaal-Cultureel Planbureau beet tijdens de opening van de conferentie, inmiddels traditioneel in de Kloosterkerk,  de spits af en liet zijn visie los op de beeldvorming van ‘’Brussels lof’’ én ‘’Haagsche bluf’’.  Er volgde een week met op het thema afgestemde bijeenkomsten; symposia, debatten en lezingen over euroscepsis, de rol van spindoctors in de politiek, de  invloed die Rijksoverheid heeft op de beeldvorming en zelfs het tolerante imago van Nederland werd in historisch perspectief tegen het licht gehouden. Euromythes en hun werking op de beeldvorming kwamen naar voren in een debat met o.a. Europarlementariër Hans van Baalen. In een nieuw onderdeel, de Montesquieu-lezing, deed staatssecretaris van Buitenlandse Zaken Ben Knapen een oproep aan Nederland om ons niet naar binnen te keren maar ons naar buiten richten, om te zien hoe wij ons handhaven als ‘Europa in de wereld’ in plaats van ‘Nederland in Europa’, en zodoende de weg vrijmaken van een ‘ever closer Union’ naar een ‘ever stronger Union.’

Tijdens de sluiting in de Eerste Kamer ontrafelde Eerste Kamervoorzitter Fred de Graaf drie mythes over de rol van de Kamer, waaronder dat inkrimping van het aantal Kamerleden zal bijdragen het herstel van het vertrouwen van de burger in de politiek, zoals de regering in een wetsvoorstel voorstaat. De Graaf zet daar vraagtekens bij. Ombudsman Alex Brenninkmeijer gaf het belang aan van vertrouwen van de bestuurders in haar burgers, en onderstreepte dat in een democratie het volk de scepter moet zwaaien.

Al met al kijkt het Montesquieu Instituut terug op een geslaagde Zomerconferentie en verwelkomt steeds meer publiek, maar krijgt ook steeds meer belangstelling van de media en de pers. De conferentie lijkt daarmee niet meer weg te denken bij de start van het nieuwe parlementaire en bestuurlijke jaar.


Deze bijdrage verscheen in de Hofvijver van 24 september 2012.