A. Zijlstra

foto A. Zijlstravergrootglas Groningse onderwijswoordvoerder van de ARP-Tweede Kamerfractie. Was in Friesland en Groningen onderwijzer en daarna journalist. Trachtte nog onder het districtenstelsel tevergeefs om tot Kamerlid te worden gekozen. Werd dat in 1918 echter alsnog. Zette zich als Kamerlid in voor verbetering van het lager onderwijs, onder andere door verlaging van de leerlingenschaal. In 1948 was hij medeoprichter van het GPV en in 1952 op 78-jarige leeftijd lijsttrekker van die partij, zonder overigens gekozen te worden.

ARP
in de periode 1918-1946: lid Tweede Kamer

Contents

enveloppe

Sharing

1.

voornaam

Albertus

2.

personalia

geboorteplaats en -datum
Zuidhorn (Gr.), 21 februari 1874

overlijdensplaats en -datum
Groningen, 1 juni 1968

levensbeschouwing
  • Gereformeerd, tot 1944 
  • Gereformeerd (Vrijgemaakt), vanaf 1944 

3.

partij/stroming

partij(en)
  • ARP (Anti-Revolutionaire Partij), tot 1946 
  • GPV (Gereformeerd Politiek Verbond), vanaf 1948 

4.

loopbaan

  • onderwijzer Christelijke lagere school te Lemmer, vanaf 1892 
  • onderwijzer Christelijke lagere school te Winsum (Gr.), tot 1901 
  • redacteur buitenland, "Nieuwe Provinciale Groningsche Courant", van 1901 tot 1905 
  • hoofdredacteur "Nieuwe Provinciale Groningsche Courant", van 1905 tot 1940 
  • lid gemeenteraad van Groningen, van 1908 tot 1 september 1941 
  • lid Tweede Kamer der Staten-Generaal, van 17 september 1918 tot 3 juni 1946 
  • geïnterneerd gijzelaarskamp te Buchenwald, van 27 november 1940 tot 22 mei 1941 
  • lid tijdelijke gemeenteraad van Groningen, van november 1945 tot september 1946 

5.

partijpolitieke functies

  • voorzitter Provinciale bond van A.R.-gemeenteraadsleden 
  • lid redactie "De Magistratuur", orgaan van het Verband van Vereenigingen van Anti-revolutionaire gemeentebestuurders in Nederland, van januari 1936 tot juni 1941 

lijsttrekkerschap etc.
  • Was in 1925 nummer 2 op de ARP-kandidatenlijst in de kieskring Groningen 
  • Was in 1929 lijstaanvoerder van de ARP in de kieskring Groningen 
  • lijsttrekker GPV Tweede Kamerverkiezingen 1952 

6.

nevenfuncties

  • medewerker dagblad "De Standaard", van 1901 tot 1940 
  • lid bestuur CBTB (Nederlandse Christelijke Boeren- en Tuindersbond), provincie Groningen 
  • lid Raad van Commissarissen Nederlandse effecten- en handelsbank te Groningen 
  • voorzitter Nederlandsche Bond van Jongerenvereenigingen op Gereformeerde Grondslag, van 1921 tot 1935 
  • lid Generale Synode Gereformeerde Kerken, 1945 en 1948 
  • lid Generale Synode Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt 
  • medewerker "Nederlands Dagblad" (v/h Gereformeerd Gezinsblad) (wekelijkse rubriek "Van Binnenlands Gebeuren") 
  • medewerker kerkbode voor Noordelijke provincies van de Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt 
  • medwerker tijdschrift "De Reformatie" 
  • ouderling Gereformeerde Kerken Vrijgemaakt 

afgeleide functies, presidia etc.
voorzitter begrotingscommissie voor Onderwijs, Kunsten en Wetenschappen (Tweede Kamer der Staten-Generaal), van 13 december 1945 tot 3 juni 1946

7.

opleiding

lager onderwijs
  • lagere school te Zuidhorn, tot 1885 

hoger beroepsonderwijs
  • opleiding voor onderwijzer, Christelijke school te Enumatil 
  • Christelijke Kweekschool voor onderwijzers, tot 1895 (hoofdakte) 

8.

activiteiten

als parlementariër
  • Was onderwijswoordvoerder van de ARP-Tweede Kamerfractie, maar voerde ook het woord over andere onderwerpen (o.a. middenstandsaangelegenheden en binnenlands bestuur) 
  • Bracht in 1928 een initiatiefwet tot stand inzake verlaging van de leerlingenschaal van scholen op het platteland. Deze wet werd niet bekrachtigd, vanwege de financiële gevolgen. De regering kwam echter spoedig daarna zelf met een wet, waardoor een lagere leerlingenschaal voor alle scholen werd ingevoerd. 

opvallend stemgedrag
  • Behoorde in 1919 tot de minderheid van zijn fractie die tegen de begroting van Marine van ARP-minister Bijleveld stemde. Verwerping van de begroting leidde tot het aftreden van de minister. 
  • Behoorde in 1928 tot de minderheid van zijn fractie die tegen een wijziging van de Wet op de Indische Staatsregeling stemde, waardoor er een gelijk aantal inheemse en Europese leden kwam in de Volksraad 

9.

wetenswaardigheden

algemeen
  • Behoorde in 1918 in zijn fractie tot de minderheid die zich tegen de komst van het kabinet-Ruijs de Beerenbrouck keerde 
  • Was medeoprichter van de Groningse Boaz-bank 
  • Was op 1 april 1948 voorzitter van het Amersfoorts Congres, waarin de aanzet werd gegeven van een eigen politieke organisatie van de vrijgemaakt gereformeerden 

uit de privésfeer
Zijn vader was bakker

verkiezingen
  • Werd in 1909 en 1913 in het kiesdistrict Appingedam na herstemming verslagen door J.H.A. Schaper (sdap). Eindigde in 1909 in het district Hoogezand als derde achter K. ter Laan (sdap) en P. Rink (lu). 
  • Werd in 1913 in het kiesdistrict Zuidhorn na herstemming verslagen door E.M. Teenstra (vdb) 

woonplaats(en)/adres(sen)
  • Groningen, Parallelweg 1, omstreeks 1914 en nog in 1927 
  • 's-Gravenhage, Piet Heinstraat 58, omstreeks 1921 
  • 's-Gravenhage, Suezkade 152, omstreeks 1924 en nog in 1928 
  • Groningen, Princesseweg 43, omstreeks 1931 
  • Groningen, H.W. Mesdagplein 2, omstreeks 1937 

ridderorden
Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, 30 augustus 1926

10.

publicaties/bronnen

publicaties
  • "Kracht en doel der politiek" (samen met C. Veenhof) 
  • "Tenzij" (1950) 

literatuur/documentatie
  • "A. Zijlstra overleden", Nederlands dagblad, 5 juni 1968 
  • S. Akkermans en C. Smits, "Albertus Zijlstra: leven en arbeid" (Goes, 1978) 

11.

familie/gezin

huwelijk/samenlevingsvorm
gehuwd te Groningen, 3 mei 1906

echtgeno(o)t(e)/partner
A. van Dijk, Antje

kinderen
kinderloos

vader
J. Zijlstra, Jakob

geboorteplaats en/of -datum
Zuidhorn, 18 september 1836

moeder
W. Visser, Wilhelmina

geboorteplaats en/of -datum
Aduard, 12 juni 1837