Europees Parlement buitenspel bij beslissingen over Schengen - Montesquieu Institute

Door een besluit van de Raad van Ministers in juni 2012 kon het Europees Parlement niet meer meepraten over de evaluatie van Schengen (vrij verkeer van personen tussen 26 Europese landen). De Schengenlanden konden daardoor grenscontroles invoeren zonder dat het Europees Parlement dat kan tegenhouden. Het Parlement voelde zich buitenspel gezet en overwoog het besluit van de Raad aan te vechten bij het Europees Hof van Justitie. Op 19 juni 2012 verklaarde de commissie Justitie van het Europees Parlement dat het Verdrag van Schengen onder de gewone wetgeving hoort te vallen.

Op donderdag 14 juni 2012 werd bekend dat het Europees Parlement op een aantal gevoelige en belangrijke dossiers op het terrein van Justitie en Binnenlandse Zaken het wetgevingsproces stillegde. Op die dossiers weigerde het EP te onderhandelen met de Raad. Het was de eerste keer dat het Europees Parlement het wetgevende proces blokkeerde. In september 2012 werd bekend dat het Parlement de behandeling van de dossiers weer voortzet.

Contents of this page

Sharing

1. Wat er gebeurde
2. Consequenties
3. Reacties van de politieke groepen

4. En verder?
5. Meer informatie

Op 7 juni besloot de Raad van ministers voor Justitie en Binnenlandse Zaken in de EU om de wettelijke basis voor de evaluatie van Schengen te veranderen van artikel 77 naar artikel 70 van het Verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie. Dit betekent dat het Parlement niet meer kan meebeslissen, maar alleen recht heeft op informatie. Het Parlement en de Commissie kunnen niet langer toezicht houden op iets dat iedereen aangaat. Lidstaten kunnen nu gewoon de verbeteringen en bezorgdheden die vermeld worden negeren. De beslissing werd genomen terwijl de onderhandelingen met de andere EU-instituties nog bezig waren.

EU-instituties kunnen niet langer grenscontroles van lidstaten onderzoeken, wat betekent er meer risico voor misbruik zou kunnen zijn.

Het kan ook de samenwerking van de Raad met de Commissie en het Parlement moeilijker maken, omdat de beslissing genomen werd zonder consultatie. Dit zou kunnen betekenen dat het lastiger wordt om nieuwe Europese wetgeving te produceren.

Manfred Weber, the Duitse vice-voorzitter van de EPP, en Carlos Coelho, de Portugese rapporteur van het Schengen Evaluatie Mechanisme, zeiden: "Met deze beslissing zal het Parlement niet meer betrokken worden in het proces om beslissingen te nemen. Dit zou leiden tot ondoorzichtige beslissingen door geheime bureaucraten en besloten cirkels."

Hannes Swoboda, de Oostenrijkse voorzitter van de S&D, zei: "Dit is meer dan een juridische ruzie tussen nationale regeringen en EU-instituties. Dit gaat over een fundamentele vrijheid van EU-burgers."

Guy Verhofstadt, de Belgische voorzitter van de ALDE, zei: "Wat we vreesden en bezorgd over waren is uitgekomen. Door deze beslissing te nemen, laat de Raad zien dat het elk excuus zal gebruiken om de grenzen te sluiten en de rangen te sluiten tegenover ons."

Daniel Cohn-Bendit, de Franse co-voorzitter van de Greens/EFA, zei: "Het Schengensysteem zonder grenzen is transnationaal in doel en conceptie. Vandaar dat het logisch en essentieel is dat elke beslissing om tijdelijk grenscontroles te herintroduceren afhankelijk is van goedkeuring op EU-niveau en niet overgelaten wordt aan de bekrompen, nationalistische bevliegingen van individuele lidstaten."

In oktober 2012 heeft de Raad - met goedkeuring van het Parlement - het nieuwe toezichtsmechanisme van Schengen aangenomen. De uitwerking hiervan staat voor begin 2013 op de agenda.