Vlaanderen - Montesquieu Institute

Dit is de noordelijke deelstaat van België. Er wonen ruim zes miljoen inwoners en het gebied is daarmee bijna twee keer zo dicht bevolkt als de zuidelijke deelstaat Wallonië. Vlaanderen is een belangrijke economie, met veel hoogkwalificeerde werknemers en vestiging van veel internationale bedrijven. De hoofdstad van Vlaanderen is Brussel.

Het grondgebied van het huidige Vlaanderen was vroeger verdeeld over een aantal feodale staten. De belangrijkste daarvan waren het graafschap Loon, het graafschap Vlaanderen en het hertogdom Brabant. Het graafschap Vlaanderen viel toen (eind 15e eeuw) nog onder de Franse kroon, de rest van Vlaanderen was onderdeel van het Heilige Roomse Rijk. Pas na de Honderdjarige Oorlog wist het Vlaamse graafschap zich uit de invloedssfeer van Frankrijk te onttrekken. In 1430 werd vervolgens een groot deel van dit graafschap bij de Bourgondische Nederlanden gevoegd.

Nadat Bourgondië zelf door Frankrijk was heroverd, vielen de zeventien Bourgonische erflanden in handen van achtereenvolgens de Duitse en Spaanse Habsburgers. Onder invloed van de Reformatie verklaarde een deel van deze erflanden zich in 1581 onafhankelijk van Spanje, waaronder het graafschap Vlaanderen en het hertogdom Brabant. Beide afvallige landen werden echter spoedig heroverd door de Spanjaarden en zouden tot het einde van de achttiende eeuw onder Habsburgse heerschappij blijven.

Hier kwam verandering in toen het door revolutionaire ideeën geïnspireerde Frankrijk aan het einde van de achttiende eeuw de Lage Landen binnenviel. Vlaanderen werd uitgeroepen tot departement van het Franse rijk, net als bijvoorbeeld Holland en Wallonië. Deze situatie duurde voort totdat Napoleon definitief werd verslagen. Hierna werden Vlaanderen en Wallonië in 1815 onderdeel van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden.

Tussen 1830 en 1839 kwamen Vlaanderen en Wallonië echter in opstand tegen de Hollandse heerschappij en werd de onafhankelijke staat België uitgeroepen. In de eerste decennia na deze Belgische Opstand werd de jonge staat vooral door de Franstalige bourgeoisie geregeerd en 'verfranste' België in een snel tempo. Al spoedig begonnen diverse artistieke Vlaamse milieus zich hiertegen te verzetten en werd de zogeheten Vlaamse Beweging in het leven geroepen. Gedurende de negentiende eeuw schaarde een steeds groter deel van de Vlaamse bevolking zich achter deze bewaker van de Nederlandse taalgemeenschap. Pas in 1900 kreeg de Beweging enige politieke invloed.

Sinds de staatshervorming in 1993 is Vlaanderen een deelstaat van België. Het gebied heeft daardoor een eigen regering en parlement, een eigen begroting en eigen inkomsten. Bestuurskundig wordt de regio als de Vlaamse Gemeenschap aangeduid. De federale overheid van België beschikt echter ook nog over een aantal bevoegdheden en daardoor kan de autonomie van de regio niet worden vergeleken met de mate van zelfstandigheid die bijvoorbeeld de Duitse Landen genieten. Vanuit Vlaanderen wordt overigens in toenemende mate aangedrongen op meer autonomie. Zo willen de Vlamingen ook hun eigen fiscale, bestuurlijke, lokale en intermediaire zaken zelfstandig regelen. In het eerste decennium van de 21e eeuw leidde verschil van inzicht tussen Vlaamse en Waalse politici over de verhoudingen binnen het federaal verband tot verschillende diepgaande politieke crises op federaal niveau.

Op het gebied van sport levert Vlaanderen voornamelijk bekende wielrenners, zoals Tom Boonen, Rik van Looy, Lucien Van Impe, Freddy Maertens en Johan Museeuw. Ook tennisspeelster Kim Clijsters is afkomstig uit Vlaanderen. Andere bekende Vlamingen zijn onder meer de schrijvers Willem Elschot, Hugo Claus, Jef Geeraerts en Herman Brusselmans, de acteur Urbanus en de musicus Toots Tielemans.