Europa in de toekomst - Montesquieu Institute

Montesquieu Institute from science to society

Europa in de toekomst

Het Europese project heeft zich de afgelopen zestig jaar met vallen en opstaan ontwikkeld. Hierbij zijn belangrijke stappen voorwaarts gezet, maar zelden zonder slag of stoot. Dat neemt niet weg dat waar eerst zes landen samenwerkten op het gebied van kolen en staal, er nu een Europese Unie is met zevenentwintig aangesloten lidstaten die op allerlei terreinen hecht samenwerken.

De gestage uitbreiding van het aantal landen, een aantal grote grensoverschrijdende problemen en het algemeen gevoel dat er een kloof tussen Europa en zijn burgers aan het groeien is, maken in de ogen van velen een nieuwe stap noodzakelijk.

Toen de regeringen het eens werden over het ontwerp voor een Europese Grondwet leek Europa die stap te maken. Met deze tekst zou Europa opener, democratischer en slagvaardiger worden, vonden de meeste politici. Het "nee" van de Franse en Nederlandse bevolking bij het referendum over deze grondwet medio 2005 bracht Europa echter in een impasse.

Na een lange stilte en lastige onderhandelingen werden de lidstaten het eens over het Verdrag van Lissabon. Critici zeggen dat het niet verschilt van de grondwet, anderen vinden dat het nieuwe Hervormingsverdrag wel degelijk anders is. De afschaffing van het vetorecht op sommige gebieden en de invoering van medebeslissingsbevoegdheid van het Europees Parlement op meer gebieden is een belangrijke ontwikkeling.

Of hiermee alle problemen zijn opgelost is moeilijk te zeggen. Voorstanders van Europese integratie zeggen dat het verdrag hiervoor niet ingrijpend genoeg is. Tegenstanders vinden dat de Europese Unie over teveel zaken teveel te zeggen heeft.

Gevolgen economische en financiële crisis voor toekomst Europa

De economische en financiële crisis zorgt voor veel problemen in Europa. Zo zijn er banken in problemen gekomen en hebben overheden van de lidstaten veel geld moeten vrijmaken om hen te helpen. Ook de Euro staat onder druk. De stabiliteit van de Euro dreigt in gevaar te komen door het enorme begrotingstekort en de hoge staatsschuld in Griekenland.

Door dit soort problemen wordt duidelijk dat Europa op economisch gebied nauwer moet gaan samenwerken om dit soort problemen in de toekomst beter te kunnen oplossen. Dit kan bijvoorbeeld door strenger toezicht te houden op de EU-begrotingsregels. De Europese lidstaten en de Europese instellingen zullen samen moeten bekijken hoe en op welke manier de EU in de toekomst op economisch en politiek gebied nauwer kan gaan samenwerken.

Contents

enveloppe

Sharing

1.

Belangrijke issues

Bij de ontwikkeling van Europa spelen door de jaren heen de volgende vragen:

  • Is de voor deze samenwerking gekozen vorm nog toereikend?
  • Functioneren de instellingen van de Europese Unie goed?
  • Willen we in Europa toe naar een Verenigde Staten van Europa? Streven we naar een los samenwerkingsverband? Of houden we het op de huidige tussenweg, waarbij de lidstaten in de regel pas bereid zijn om nationale bevoegdheden gedeeltelijk uit handen te geven als dit echt beter of noodzakelijk is?

Daarnaast spelen bij het doorbreken van de huidige impasse vooral de volgende kwesties:

  • Hoe kunnen we onze slagvaardigheid vergroten bij problemen die landen niet meer op zich zelf kunnen oplossen, zonder daarbij onnodig nationale speelruimte op te geven? Wanneer geven we nationale bevoegdheden uit handen?
  • Is het Verdrag van Lissabon afdoende om de Europese Unie democratisch en bestuurbaar te houden?

2.

Meer informatie:

Contents