Europese Investeringsbank (EIB) - Montesquieu Institute

Dit orgaan financiert projecten waarmee de doelstellingen van de Europese Unie kunnen worden gerealiseerd. De EIB leent goedkoop geld en leent dat op haar beurt tegen gunstige voorwaarden uit aan banken en bedrijven.

Verder is de EIB grootaandeelhouder van het Europees Investeringsfonds (EIF).

Contents of this page

Uitgebreid

Sharing

1. Basiskenmerken
2. Bevoegdheden
3. Organisatie

4. Relatie met EU-lidstaten
5. Nederland en de EIB
6. Meer informatie

Doel van de leningen

De EIB beoordeelt de aanvragen voor leningen. Hoewel de EIB bijna 90 procent van de activiteiten richt op landen binnen de Europese Unie, gaat een aanzienlijk gedeelte van de financieringen naar kandidaat-lidstaten. De aanvragen worden onder meer getoetst aan de hand van vijf prioriteiten:

• - 

  regionale ontwikkeling, en sociaal-economische samenhang binnen de Europese Unie,
• - 

  het innovatieve karakter,
• - 

  bescherming van het milieu en verbetering van de levenskwaliteit,
• - 

  voorbereiding van de toetreding tot de EU van kandidaat EU-lidstaten,
• - 

  het bijdragen aan de ontwikkeling van maatschappelijke en democratische instellingen in ontwikkelingslanden.

Verstrekken van leningen

De Europese Investeringsbank heeft een zogenaamde 'Triple A-rating', waarmee het EIB tegen lage rentetarieven geld kan lenen op de kapitaalmarkten. Het EIB leent dat geld zelf tegen gunstige voorwaarden op verschillende manieren uit:

• - 

  het leent direct geld uit aan bedrijven of instanties om grote projecten (waar meer dan 25 miljoen euro mee is gemoeid) mede te financieren,
• - 

  het leent geld uit aan banken en andere kredietverstrekkers die op hun beurt leningen geven aan kleinere projecten. Daarbij ligt de nadruk op het midden- en kleinbedrijf,
• - 

  het kan garant staan voor leningen. Zo lopen geldschieters geen risico's.

Voor de uitvoering en controle heeft de EIB intensieve samenwerkingsverbanden opgezet met het internationale bankwezen en met andere EU-instellingen.

In antwoord op de aanhoudende economische crisis heeft de EIB in februari 2013 besloten voor de periode 2013-2015 60 miljard euro extra kredietverlening ter beschikking te stellen om duurzame groei en werkgelegenheid te bevorderen. Hiermee komt de jaarlijkse kredietverlening van de EIB op 65-70 miljard euro te liggen.

Ondersteuning uitgifte obligaties bij EU-projecten

In 2012-2013 loopt een pilot voor het aantrekken van private financiering voor langetermijnprojecten die voor de EU van belang worden geacht, zogenaamde project-obligaties. De betrokkenheid van de EIB moet de kredietwaardigheid van deze projecten garanderen, wat het voor private investeerders aantrekkelijk maakt die projecten mee te financieren.

Vooralsnog beperkt de pilot zich tot infrastructurele werken, een terrein waar de EIB veel expertise in heeft opgebouwd. Op basis van de pilot zal worden gekeken of deze mogelijkheid tot het aantrekken van privaat kapitaal kan worden uitgebreid.

EIB en beleid

Omdat de prioriteiten van de EIB belangrijke gevolgen hebben voor het EU-beleid, nodigen andere EU-instellingen het EIB regelmatig uit om het beleid te bespreken:

• - 

  Op uitnodiging van het Europees Parlement neemt het EIB deel aan de werkzaamheden van bepaalde parlementaire commissies.
• - 

  Het EIB is betrokken bij de voorbereiding van de werkzaamheden van de Raad van Ministers. De president van de EIB kan ook deelnemen aan vergaderingen van de Raad, waarbij hij de deskundigheid van de bank inbrengt.
• - 

  Daarnaast werkt de EIB samen met de overige Europese instellingen in het kader van het gemeenschappelijke beleid.

Het EIB Instituut

Op 11 juni 2012 is het EIB Instituut officieel geopend. Het instituut vult het werk van de EIB aan met drie actieprogramma's voor sociale, culturele, onderwijs- en onderzoeksgerelateerde initiatieven, die groei en ontwikkeling stimuleren.

De EIB bestaat uit een Raad van gouverneurs, een Raad van bestuur, een Directie, en een Comité ter controle van de boekhouding.

Raad van Gouverneurs

De Raad van Gouverneurs bestaat uit de ministers van Financiën van alle lidstaten van de EU. Deze Raad stelt de algemene richtsnoeren voor het kredietbeleid vast, keurt de balans en het jaarverslag goed, gaat financiële verplichtingen namens de bank aan buiten de Unie en neemt besluiten over kapitaalverhogingen. Ook benoemen de gouverneurs de leden van de Raad van Bestuur, de Directie en het Comité ter controle van de boekhouding.

Raad van Bestuur en Directie

De Raad van Bestuur is ervoor verantwoordelijk dat de EIB conform de toegewezen doelstellingen wordt beheerd. De Raad keurt de opgenomen en verstrekte leningen toe.

De Directie is het fulltime uitvoerend orgaan van de bank. De Directie bestaat uit een voorzitter en zeven vice-voorzitters. Het college garandeert de tenuitvoerlegging van besluiten van de Raad van Bestuur, met name met betrekking tot het opnemen en verstrekken van leningen.

Comité ter controle van de boekhouding

Het Comité ter controle van de boekhouding ziet toe op de regelmatigheid van de activiteiten en de boekhouding van de EIB. Dit comité schakelt hiervoor interne controle- en audit-organen en externe accountants in. Ook werkt het Comité samen met de Europese Rekenkamer.

De Raad van gouverneurs bestaat uit de ministers van Financiën van alle lidstaten van de EU. De Raad van Bestuur staat onder leiding van de president van de bank, en bestaat uit 24 leden die door de ministers zijn aangewezen en één lid dat door de Europese Commissie is benoemd. De EU-regeringen hebben dus een beslissende stem in het beleid van de EIB.

De aandeelhouders van de EIB zijn de lidstaten van de Europese Unie. Deze schrijven gezamenlijk in op het kapitaal van de bank, volgens een verdeelsleutel die het economische gewicht binnen de Unie weerspiegelt.

Sinds de oprichting van het EIB in 1958 heeft Nederland nog geen president geleverd.

Nederland wordt in het EIB vertegenwoordigd door:

• - 

  de Nederlandse minister van Financiën in de Raad van Gouverneurs
• - 

  een hoge ambtenaar van het ministerie van Financiën (Directie Buitenlandse Financiële Betrekkingen) in de Raad van Bestuur
• - 

  op 16 januari 2012 werd Pim van Ballekom op voordracht van de minister van Financiën benoemd als vice-president.
• - 

  op 13 februari 2013 maakte de EIB bekend dat oud-staatssecretaris Ben Knapen is benoemd tot vertegenwoordiger in Brussel.